Reeds in een vorig artikel kon u lezen dat btw-belastingplichtigen de btw die zij oplopen in een lidstaat waar zij noch geregistreerd zijn voor btw-doeleinden, noch gevestigd zijn kunnen terugvorderen middels het indienen van een verzoek tot teruggaaf.

Waar deze procedure vóór het inwerkingtreden van het btw-pakket vaak een tijdrovende administratie bezigheid behelsde en er tussen de verschillende lidstaten vaak discrepanties bestonden wat betreft de termijn gedurende dewelke een teruggaafverzoek kon worden ingediend, worden deze termijnen onder de nieuwe regeling geharmoniseerd.

Vanaf 1 januari 2010 moet een Belgische btw-belastingplichtige die buitenlandse btw oploopt een verzoek tot teruggaaf elektronisch indienen op de portaalsite van de Belgische belastingadministratie (Intervat) en dit uiterlijk op 30 september van het jaar dat volgt op het teruggaaftijdvak. Ook zullen de originele aankoopfacturen in principe niet steeds meer moeten overgemaakt worden.

De Belgische btw-adminstratie zal de btw-hoedanigheid en aldus het recht tot indiening van het teruggaafverzoek onderzoeken. Vervolgens wordt het verzoek tot teruggaaf doorgestuurd naar het betrokken lidstaat die een beslissing dient te nemen binnen de vier maanden.

De effectieve betaling van de teruggaaf moet binnen de tien dagen na het verstrijken van de deadline van vier maanden gebeuren, behalve in het geval er binnen de periode van vier maanden bijkomende informatie gevraagd werd. Indien de teruggaaf te laat gebeurt, zijn er steeds verwijlinteresten verschuldigd, wat ertoe moet leiden dat de teruggaaf van buitenlandse btw niet alleen efficiënter maar ook daadwerkelijk heel wat sneller zal verlopen. In Belgë bedragen deze laattijdigheidsinteresten 0,8%.

In een vorige bijdrage werd de toepassing van de fictiebepaling in artikel 108 W.Succ. besproken. De fictie van dit artikel voorziet dat de roerende goederen die deel uitmaken van het vermogen van de decujus binnen de drie jaar vóór het overlijden, op datum van overlijden nog steeds aanwezig zijn in dit vermogen en bijgevolg onderworpen worden aan successierechten.

Dit betreft evenwel een vermoeden dat door de erfgenamen met alle middelen van recht kan weerlegd worden. Maar ook dan ligt de fiscus op vinkenslag om de fictiebepaling van artikel 7 van het Wetboek Successierechten toe te passen.

In haar vonnis van 7 oktober 2009 (nr. 0920/1227) heeft de rechtbank van Hasselt geoordeeld dat de administratie ook bij de toepassing van deze fictiebepaling niet te kort door de bocht mag gaan.

Artikel 7 W.Succ.
Wanneer de fiscus bot vangt op basis van artikel 108 W.Succ., voert zij het artikel 7 W. Succ. als “deus ex machina” aan. Dit artikel stelt immers dat alle schenkingen gedaan door de decujus binnen de drie jaar vóór diens overlijden zonder betaling van schenkingsrechten, onderhevig zijn aan successierechten.

Ook hier fluit de rechtbank van Hasselt de administratie terug door te vereisen dat zij aantoont dat de decujus in de periode van drie jaar vóór diens overlijden daadwerkelijk een schenking heeft gedaan. Meer bepaald dient de fiscus te bewijzen (i) dat er een animus donandi aanwezig is en (ii) dat er geen andere verklaring voor de vermogensoverdracht voorhanden is.

In casu is de rechtbank van oordeel dat de betalingen gebeurden als schuldaflossing respectievelijk morele verplichting. Geen animus donandi dus.

Wanneer de “schenking” gebeurt als beloning/betaling voor “bewezen diensten”, staat tegenover de schenking een tegenprestatie en kan de administratie geen toepassing maken van artikel 7 W.Succ.
Het naleven van een natuurlijke verplichting vanuit moreel plichtsgevoel maakt evenmin een schenking uit, terwijl een verrichting uit edelmoedigheid, erkentelijkheid of naastenliefde wel degelijk als schenking dient beschouwd te worden.

Overige rechtspraak heeft als niet-vergeldende schenking beschouwd: de schenking ingegeven door gevoel van erkentelijkheid, naastenliefde of menslievendheid; het bestaan van een wettelijke of conventionele verbintenis om hulp of bijstand te verlenen; de schenking met een wanverhouding tussen de waarde van de geschonken goederen en het bedrag van de schuld.

Ter volledigheid: een gebruikelijke schenking in verhouding met het vermogen van de schenker en naar aanleiding van een speciale gelegenheid (vb. huwelijk van de begiftigde) maakt geen schenking uit.

Niettegenstaande de bewijslast van de schenking bij de administratie berust, kunnen de erfgenamen ook niet gewoon stil blijven zitten. Zij zullen de afwezigheid van de schenking met voldoende feitenmateriaal moeten kunnen staven tegenover de rechtbank.

Enige voorzichtigheid bij de toepassing van artikel 108 junctus 7 W.Succ. is dus geboden: zowel voor de administratie als voor de erfgenamen!

Als beginnend arts moet je al snel belangrijke beslissingen nemen en word je geconfronteerd met allerlei formaliteiten op het vlak van erkenning, belastingaangifte, verzekeringen, regelgevingen, enz..

Het VAS maakt het voor jou eenvoudig!

Op 20 maart 2010 verzamelt het VAS experten, waaronder Alaska, om je wegwijs te maken en je vragen te beantwoorden over o.a. het opstarten van je eigen praktijk of je toetreding tot een associatie, mogelijke financiële steunmaatregelen, je aansprakelijkheid, je rechten binnen het ziekenhuis en je sociale bescherming. Klik hier voor het programma.

Deze Startersdag is volledig gratis, mits voorafgaande inschrijving (bij voorkeur vóór 15 maart 2010).

Bovendien ontvang je een gratis Startersbox vol bruikbare informatie en bijkomende voordelen. Aansluitend biedt het VAS je een walking lunch aan om met je collega’s bij te praten of om bijkomende vragen aan onze experten te stellen.

Redenen genoeg dus om deze unieke infodag niet te missen.

PRAKTISCHE INLICHTINGEN

DAG EN TIJDSTIP
Zaterdag 20 maart 2010
Onthaal vanaf 8u30

PLAATS
Herman Teirlinck Auditorium
KBC Brussel
Havenlaan 2
1000 BRUSSEL

BEREIKBAARHEID
BUS: 214, 241 of 250 tot aan Sint-Jans-Molenbeek Sainctelette (via treinstation Brussel-Noord)
METRO: lijn 2, metrostation IJzer (rechtstreeks bereikbaar via treinstation Brussel-Zuid)
AUTO: je kan gebruik maken van de ondergrondse parking, toegankelijk via de Opzichterstraat

DEELNAME
Gratis

INFORMATIE
Secretariaat Vlaams Artsensyndicaat
Veerle Blomme
Tel. 03/238 98 60 – Fax 03/238 89 97
info@vlaamsartsensyndicaat.be
Bijkomende informatie: www.vlaamsartsensyndicaat.be of klik hier.

De vraag is of het faillissement van de vennootschap waarvan de aandelen worden aangehouden aanleiding kan geven tot fiscaal aftrekbare minderwaarden?

Op deze vraag werden een aantal parlementaire vragen gesteld. De Minister van Financiën stelde dat er slechts sprake zou zijn van een gehele verdeling van het vermogen van een vennootschap wanneer deze vennootschap wordt ontbonden. (op het tijdstip van de vereffening van de vennootschap).

Dus minderwaarden die naar aanleiding van het faillissement van een vennootschap werden geboekt zijn niet aftrekbaar wanneer de vennootschap naar aanleiding van het faillissement niet tegelijkertijd formeel in vereffening werd gesteld. Later nuanceerde de minister zijn antwoord en meldde dat de aftrek van minderwaarden op aandelen reeds fiscaal verantwoord kunnen zijn wanneer er wegens ontoereikende activa of een negatief vermogen geen eindverdeling aan de aandeelhouders kan plaatsvinden en de vereffenaar/ curator ingevolge problemen met de verdeling onder de schuldeisers of wegens hangend geschil nog niet tot de afsluiting kan overgaan.

De Administratie leidde uit dit alles af dat minderwaarden op aandelen die worden geleden n.a.v. het faillissement van een vennootschap in de regel niet voor aftrek als beroepskosten in aanmerking komen.

Het Hof van Beroep te Brussel ging hier niet mee akkoord (19/2/1999). Volgens het Hof kan uit de tekst van artikel 198 WIB 1992 niet afgeleid worden dat de aftrek als beroepskost van minderwaarden en waardeverminderingen op aandelen zou beperkt zijn tot de gevallen waarin deze verliezen ontstaan naar aanleiding van de ontbinding en de vereffening van de vennootschap. Ook indien bij een nog niet ontbonden vennootschap de curator van een failliete vennootschap het vennootschapsvermogen volledig tot aanzuivering van de schulden heeft aangewend en het faillissement met een ontoereikend actief werd afgesloten, is volgens het Hof aan de ‘verdelingsvoorwaarde’ voldaan.

In een andere casus oordeelde de Rechtbank van Namen gelijkaardig (23/4/2008). De aftrek van minderwaarden op aandelen moet niet noodzakelijk op het moment van de afsluiting van de vereffenings – of faillissementsprocedure worden gesitueerd. De aftrek kan gebeuren van zodra de verliezen vaststaan.

Deze uitspraken kenden navolging de houding van de Administratie werd meermaals bekritiseerd.

De fiscale aftrek van minderwaarden of waardeverminderingen op aandelen kan in geval van een faillissement. De vennootschap moet niet noodzakelijk worden ontbonden. De aftrek moet worden toegestaan wanneer en van zodra door de omstandigheden die tot een verdeling van het vermogen van een vennootschap leiden, een toestand ontstaat waarin conform het jaarrekeningenrecht een waardevermindering op aandelen moet worden geboekt.

Overeenkomstig artikel 66 § 2 KB/W.Venn. moet op aandelen een waardevermindering worden geboekt “in geval van duurzame minderwaarde of ontwaarding, verantwoord door de toestand, de rentabiliteit of de vooruitzichten van de vennootschap waarin de deelneming of de aandelen worden aangehouden.”

Sinds de aanpassing van de Faillissementswet van 8/8/1997 kunnen gefailleerde rechtspersonen niet langer verschoonbaar worden verklaard. Als gevolg daarvan leidt de beslissing tot sluiting van het faillissement onder de nieuwe regeling automatisch tot de ontbinding van de rechtspersoon. De sluiting van het faillissement brengt dan automatisch de sluiting van de vereffening met zich mee.

Thans kan een gebouw enkel met btw worden verkocht wanneer dit “nieuw” is, terwijl de verkoop van een stuk grond onderworpen is aan registratierechten. Dit geldt ook wanneer het gebouw en het terrein waarop het gebouw zich bevindt samen verkocht worden. In dergelijk geval dient er een opsplitsing in de verkoopprijs te gebeuren. In een vorig artikel kan u hierover meer lezen.

Vanaf 1 januari 2011 komt hier dus verandering in. Onder Europese druk heeft België haar wetgeving op dit vlak dienen aan te passen. Dientengevolge zal een uniform btw-tarief van 21% worden toegepast op de verkoop van gronden die samen met een nieuwbouwappartement of een sleutel op de deur woning verkocht worden.

Concreet betekent dit een forse meerprijs gelet op het feit dat de registratierechten in principe 10% bedragen voor gronden die in het Vlaams gewest gelegen zijn en waarop daarenboven tal van kortingen mogelijk zijn, vooral onder meer door de meeneembaarheid van de voorheen betaalde registratierechten.

Kortom, een bittere pil voor de bouwsector en de consument.

Maar wat indien de voormalige eigenaar van de onroerende goederen komt te overlijden binnen de drie jaar na de verrichtingen? Inderdaad … dan loert de fiscus om de hoek met de fictiebepalingen van artikel 108 en artikel 7 van het Wetboek Successierechten.

In haar vonnis van 7 oktober 2009 (nr. 0920/1227) heeft de rechtbank van Hasselt geoordeeld dat de administratie bij de toepassing van deze fictiebepalingen niet te kort door de bocht mag gaan.

Artikel 108 W.Succ.
De fictie van artikel 108 W.Succ. voorziet dat de roerende goederen die deel uitmaken van het vermogen van de decujus binnen de drie jaar vóór het overlijden, op datum van overlijden nog steeds aanwezig zijn in dit vermogen en bijgevolg onderworpen worden aan successierechten.

Dit betreft evenwel een vermoeden juris tantum die door de erfgenamen met alle middelen van recht kan weerlegd worden.

De rechtbank van Hasselt oordeelt dat het bewijs van overschrijving op een rekening van één van de erfgenamen volstaat als tegenbewijs om aan te nemen dat de prijs van de verkochte onroerende goederen op datum van het overlijden niet meer tot het vermogen van de decujus behoorden.

Er is evenwel rechtspraak (waaronder rechtbank van Antwerpen, vonnis van 19 maart 2008) met een tegenovergestelde visie, zijnde dat de loutere boeking van de verkoopprijs op de bankrekening van de begunstigde even goed een loutere bewaargeving kan zijn. Hierbij verlaat de som het vermogen van de decujus niet.

Werden door overige rechtspraak niet aanvaard als tegenbewijs: de bewering dat de gelden waren opgebruikt om in het levensonderhoud van de decujus te voorzien, de bewering dat de gelden werden weggeschonken bij middel van handgift (bij dit laatste zou bovendien artikel 7 W.Succ. toepassing vinden).

De toepassing van artikel 108 W.Succ. blijft derhalve een feitenkwestie die door de rechter dient ingevuld te worden. Aangezien de bewijslast bij de belastingplichtige erfgenamen berust, zullen zij het tegenbewijs met voldoende feitenmateriaal dienen te staven.

Artikel 7 W.Succ.
De toepassing van artikel 7 W.Succ. zal het voorwerp uitmaken van een volgende bijdrage.

Een trust is een juridische figuur waarbij een “settlor” de eigendom van goederen overdraagt aan een “trustee” die ze moet beheren met een welbepaald doel of in het voordeel van één of meer “benificiaries”, de begunstigden.

Om de belastbaarheid in hoofde van de begunstigde te gaan bepalen maakt de rechtsleer een onderscheid tussen de fixed interest trust waarbij de begunstigde over een vorderingsrecht ten aanzien van de trust beschikt, en de discretionaire trust waarbij de begunstigde geen enkel formeel recht hebben om aan de trust instructies te geven, bijv. met het oog op het uitkeren van de inkomsten van de trust.

Wanneer de begunstigde van een fixed interest trust recht heeft op de inkomsten én het kapitaal van de trustgoederen, dan zijn de verkregen interesten als roerende inkomsten belastbaar tegen 15%. Terugbetalingen van het kapitaal zelf of leningen toegestaan door de trust zijn niet belastbaar.

De begunstigde van een discretioniarie trust daarentegen heeft geen enkel recht op de inkomsten die door de trust worden gegenereerd. De begunstigde is immers aangewezen op de discretionaire beoordeling van de trustee om al dan niet tot uitkering van inkomsten over te gaan. De rechtsleer stelt dan ook dat deze discretionaire toekenningen te beschouwen zijn als schenkingen die niet belastbaar zijn.

Ook de rulingdienst heeft nu onlangs bevestigd dat de uitkeringen die een Belgisch rijksinwoner verkrijgt als begunstigde van een discretionaire en onherroepbare trust (waarbij de “settlor” niet de bevoegdheid of mogelijkheid mag hebben om op (on)rechtstreekse wijze de trust te beheren) vrij zijn van belastingen vermits deze uitkeringen niet kunnen gekwalificeerd worden als een belastbaar inkomen, maar als een soort van onrechtstreekse schenkingen moeten aanzien worden. Vermits geen belasting kan worden gevestigd dan door een wet, blijven de inkomsten belastingvrij.

Let er wel op dat op vlak van successierechten de uitkeringen gedaan door de trust na het overlijden van de “settlor” of in de drie jaren daaraan voorafgaand, zullen beschouwd worden als belastbare legaten ten voordele van de begunstigde.

Hierdoor is nu expliciet voorzien in een wettelijke regeling voor de overdracht van een algemeenheid of een bedrijfstak voor VZW’s, internationale VZW’s en stichtingen. Voorheen bestond er discussie in de rechtsleer over de wijze waarop verenigingen en stichtingen zich konden herstructuren.

Ingevolge deze nieuwe regelgeving kan een vereniging of stichting ervoor opteren om de inbreng om niet van een algemeenheid of van een bedrijfstak in een andere vereniging of stichting te onderwerpen aan artikel 770 van het Wetboek van Vennootschappen en de artikelen waarnaar het verwijst.

Dit betekent dat de juridische overdracht van rechtswege plaatsvindt en aan derden kan worden tegengeworpen mits wordt voldaan aan een aantal vormvoorwaarden die de openbaarmaking van de transactie garanderen. Economisch splitsen en fuseren kan voortaan mits tussenkomst van een notaris.

Bezoek het VZW Huis voor meer info.

Hierna wordt de herformulering van de participatievoorwaarde onder de loep genomen.

In de eerste paragraaf van artikel 60bis W.Succ. wordt in de participatievoorwaarde duidelijk gesteld dat de activa van de familiale onderneming of de aandelen in en de vorderingen op een familiale vennootsdhap gedurende de drie jaar voorafgaand aan het overlijden ononderbroken en voor ten minste 50% dienen toe te behoren aan de erflater en/of zijn echtgenoot.

Voor de berekening van de drempel van 50% komen eveneens de activa en aandelen in aanmerking die in bezit zijn van de ascendenten en descendenten en hun echtgenoten, van zijverwanten tot en met de tweede graad en hun echtgenoten, en van kinderen van vooroverleden broers en zusters van de erflater.

Het Decreet verduidelijkt eveneens dat het ononderbroken bezit gedurende drie jaar en de 50%-grens voor alle bedoelde familieleden samen dient beoordeeld te worden.

Concreet betekent dit:
(i) dat voor elk van de drie jaren vóór het overlijden tenminste 50% van de activa of aandelen in het bezit dienen te zijn van de erflater en de bedoelde familieleden samen;
(ii) dat ingeval van niet constant aandelenbezit enkel het laagste aantal aandelen dat in bezit was van de erflater en de bedoelde familieleden samen, voor de vrijstelling in aanmerking komt (dus niet noodzakelijk het aantal aandelen op het ogenblik van overlijden van de erflater); en
(iii) dat er gekeken wordt naar het totale bezit van alle bedoelde familieleden samen. De verschuivingen tussen de familieleden onderling doet de 50%-grens niet teniet.

Deze maatregel komt tegemoet aan de noden van de familiale ondernemingen in de huidige tijden van economische crisis. Het noodgedwongen terugbrengen van de tewerkstelling in de familiale onderneming zou immers meteen ook de mogelijke vererving aan 0% in rook doen opgaan.

Basis: artikel 60bis §5 W.Succ.
De loonlastenvoorwaarde gesteld in §5 van artikel 60bis van het Wetboek van Successierechten vereist dat de familiale onderneming of vennootschap in de twaalf kwartalen voorafgaand aan het overlijden minstens 500.000 euro aan loonlasten heeft uitbetaald aan werknemers tewerkgesteld in de Europese Economische Ruimte.

Ter vervolledigheid dient eraan herinnerd te worden dat werknemers die hoofdzakelijk werken voor de huishouding van de werkgever of zijn gezin, of van een bestuurder, vereffenaar of persoon met een gelijkaardig mandaat in de vennootschap, niet in aanmerking. Bovendien worden de loonlasten betaald aan de erflater zelf, diens echtgenoot of verwanten in rechte lijn beperkt tot 300.000 euro, met dien verstande dat zij deze loonlasten in de hoedanigheid van werknemer (en dus niet als zelfstandige) hebben verkregen.
Indien minder dan 500.000 euro loonlasten werden uitbetaald, wordt de vrijstelling proportioneel toegepast.

Teneinde de vrijstelling te behoudend dient de onderneming of vennootschap in de twintig kwartalen na het overlijden een bedrag minstens gelijk aan 5/3 van de loonlasten betaald in de twaalf kwartalen vóór het overlijden, uit te betalen. Bij een lager bedrag zullen evenredig successierechten tegen het normale tarief verschuldigd zijn.

Nieuwe §5/1 van artikel 60bis W.Succ.
Voor overlijdens vanaf 1 november 2007 worden teruggebracht op nul:
(i) de loonlastenvoorwaarde vóór het overlijden op voorwaarde dat minstens twee van de twaalf kwartalen vóór het overlijden vallen in de periode van het vierde kwartaal van 2008 tot en met het derde kwartaal van 2011 (d.i. van oktober 2008 tot en met september 2011).
(ii) de loonlastenvoorwaarde na het overlijden op voorwaarde dat minstens drie van de twintig kwartalen vallen in de periode van het derde kwartaal van 2008 tot en met het derde kwartaal van 2011 (d.i. van juli 2008 tot en met september 2011).

Indien de loonlastenvoorwaarde vóór het overlijden verminderd wordt tot nul, impliceert dit dat tegelijk de loonlastenvoorwaarde na het overlijden tot nul wordt herleid (ongeacht de periode waarin deze twintig kwartalen na het overlijden vallen).

Nieuwe §5/2 van artikel 60bis W.Succ.
Voor overlijdens vóór 1 november 2007 wordt voor het behoud van de 0%-vererving na het overlijden het aantal in de Europese Economische Ruimte tewerkgestelde werknemers (uitgedrukt in voltijdse equivalenten) verminderd tot nul op voorwaarde dat de periode van vijf jaar na het overlijden eindigt in of na het laatste kwartaal van het jaar 2008 (d.i. vanaf oktober 2008). Bijgevolg wordt ook het voorschrijdend gemiddelde van het aantal werknemers op nul gezet.

Overlijdens tussen 1 april 2009 en 29 januari 2010
Voor overlijdens vanaf 1 april 2009 tot en met 29 januari 2010 (datum van publicatie van het betreffende Decreet in het Belgisch Staatsblad) worden de vormelijke voorwaarden van artikel 60bis, § 10, 1° en 3° tijdelijk buiten toepassing verklaart, te weten in de aangifte van nalatenschap dient niet uitdrukkelijk om de toepassing van artikel 60bis W.Succ. te worden verzocht en derhalve evenmin in een afzonderlijke rubriek melding te worden gemaakt om welke activa of aandelen het gaat.